Mirasın Paylaşılması Davası: Mirasçılardan Biri Tek Başına Paylaşım İsteyebilir mi? | 2026
Güncelleme tarihi: 1 gün önce
Satış ve ihale açıklamaları son güncelleme: 15 Ekim 2026 · Yazar: Av. Üzeyir Ahıskalı
Mirasçılardan biri evi satmak istemezse ne olur?
Bir mirasçının satışa karşı çıkması, diğer mirasçıların paylaşım isteme hakkını tek başına ortadan kaldırmaz. Kural olarak bir mirasçı da mahkemeden paylaşım isteyebilir; ancak anlaşarak satış ile mahkeme yoluyla paylaşım farklı süreçlerdir.
Mirasın açılmasıyla birlikte birden fazla mirasçı varsa tereke üzerinde miras ortaklığı doğar. Mirasçılar anlaşarak paylaşım yapabilir; ancak anlaşma sağlanamazsa paylaşmanın mahkeme yoluyla gerçekleştirilmesi gündeme gelir. TMK 642, her mirasçıya kural olarak mirasın paylaşılmasını isteme hakkı verir.
Mirasçılardan biri imza vermiyorsa ne yapılabilir?
Miras ortaklığı devam ederken terekeye ait taşınmazın tamamının anlaşarak satılması, kural olarak mirasçıların birlikte hareket etmesini gerektirir. Bu nedenle bir mirasçının imza vermemesi anlaşmalı satışı durdurabilir. Miras payının devri ise ayrı kurallara tabidir.
TMK m.642 uyarınca, ortaklığı sürdürme yükümlülüğü yoksa diğer mirasçıların onayı olmadan paylaşım istenebilir. Bu, taşınmazın mutlaka satılacağı anlamına gelmez; aynen paylaşma, özgüleme ve gerektiğinde erteleme seçenekleri de değerlendirilir.
Aynen paylaşma mı, satış mı?
Her mirasçı terekedeki belirli malların aynen, bunun mümkün olmaması halinde satış yoluyla paylaştırılmasını isteyebilir. Mahkeme terekenin tamamını ve her bir malın özelliklerini birlikte değerlendirir.
Olanak varsa bazı taşınmazların bütünüyle belirli mirasçılara verilmesi ve miras payları arasındaki değer farkının para ödenerek giderilmesi mümkündür. Böylece her uyuşmazlığın mutlaka açık artırmayla satışla sonuçlanması gerekmez.
Taşınmazların mirasçılardan birine bırakılması mümkün mü?
Kanun, koşulları varsa taşınmazların tamamının bir mirasçıya özgülenmesine ve diğer mirasçılarla arasındaki değer farkının para ile denkleştirilmesine imkan tanır. Bu nedenle terekenin yapısı, taşınmazların ekonomik bütünlüğü ve miras payları birlikte değerlendirilmelidir.
Paylaşma ertelenebilir mi?
Paylaşmanın derhal yapılması, paylaşım konusu malın veya terekenin değerini önemli ölçüde azaltacaksa TMK 642 uyarınca sulh hâkimi, mirasçılardan birinin istemi üzerine paylaşmanın ertelenmesine karar verebilir. Bu düzenleme ekonomik değerin sırf hızlı paylaşım uğruna ciddi biçimde kaybolmasını önlemeyi amaçlar.
Paylaşmanın ertelenmesi, paylaşma hakkının tamamen ortadan kalkması değil; ekonomik kaybı önlemek amacıyla sürecin uygun zamana bırakılmasıdır. Bu nedenle erteleme talebinde değer kaybının somut verilerle ortaya konulması gerekir.
Mirasın paylaşılması ile ortaklığın giderilmesi aynı şey midir?
Uygulamada bu kavramlar birbirine yakın görünse de miras ortaklığına ilişkin paylaşma uyuşmazlığının hukuki temeli Türk Medeni Kanunu'nun miras hükümleridir. Tereke mallarının tamamı, miras payları, tereke borçları ve mirasçılar arasındaki diğer hesap ilişkileri değerlendirmeye dahil olabilir. Bu nedenle yalnızca tek bir taşınmazın satışına odaklanmak her dosyada doğru yaklaşım olmayabilir.
Miras kalan taşınmazın mahkeme yoluyla satışı nasıl yapılır?
Mirasın paylaşılması davasında aynen paylaşma ve özgüleme seçenekleri ile satış ayrı ayrı değerlendirilir. Taşınmazın ortaklığın giderilmesi yoluyla satışına karar verilmişse, 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe giren özel artırma kuralının kapsamı kontrol edilmelidir. Bütün maliklerin taşınmazdaki mülkiyeti miras yoluyla edinmiş olması ve mirasçılar dışında üçüncü kişi malik bulunmaması gerekir.
Uygulanacak usul: Satış memurluğu dosyasının açılışı değil, açık artırma ilan tarihi önemlidir. 31 Temmuz 2026’dan önce ilan edilmiş artırmalar önceki hükümlere göre tamamlanır.
Birinci artırma: Yeni özel usul kapsamındaysa yalnız malik mirasçılar katılır. Muhammen kıymetin %100’ü esas alınır; rüçhanlı alacak ve gider koşulları ayrıca uygulanır.
İkinci artırma: İlkinde satış gerçekleşmezse üçüncü kişiler de katılabilir. Genel %50 değer eşiğine dönülür; yalnız bu oranı teklif etmek yeterli olmayıp diğer kanuni bedel şartları da sağlanmalıdır.
Hiçbir mirasçı almak istemiyorsa doğrudan herkese açık ihale istenebilir mi?
İlk artırmaya katılmak veya teklif vermek zorunlu değildir. Ancak kanunda, mirasçıların oybirliğiyle bu özel ilk artırmayı kaldırabileceğine ilişkin açık bir istisna yer almaz. Bu nedenle doğrudan herkese açık satış talebinin mutlaka kabul edileceği söylenemez. Kanunun lafzına dayalı değerlendirmemiz, özel ilk artırmanın yapılması ve sonuçsuz kalırsa ikinci artırmaya geçilmesidir. Bütün hak sahiplerinin dışarıdan alıcı bularak rızai satış yapması, mahkeme ihalesinden ayrı değerlendirilir.
Bütün maliklerin katılımıyla tapuda rızai satış yapılması, mahkeme satışındaki ilk artırmanın atlanmasından farklı bir işlemdir. Tapu intikali, vergi ilişiği, temsil yetkileri, takyidatlar ve devam eden satış dosyası ayrıca değerlendirilmelidir. Bu ayrımı miras kalan taşınmazın intikali ve satışı rehberinde açıklıyoruz.
İhaleler arasındaki süre ve ikinci ihalenin sonuçsuz kalması
Her artırmada olağan teklif verme süresi yedi gündür; kanuni uzatma ve teknik kesinti hükümleri saklıdır. İkinci artırma, birinci artırmanın bitiminden itibaren en geç bir ay içinde başlamalıdır; mutlaka bir ay bekleme şartı yoktur. İkinci artırmada da satış olmazsa otomatik üçüncü ihaleye geçilmez; mevcut satış dosyasında gerekli giderlerle yeniden satış günü istenir. Mirasçılara özgü ilk artırma usulüne uygun yapılmışsa yeniden tekrarlanmaz ve genel satış eşiği yalnız başarısız ihaleler nedeniyle %25’e düşmez.
Yeni rejimde yalnız paydaş olmak teminat muafiyeti sağlamaz. İhale bedeli, sonuç tutanağının ilanından itibaren yedi gün içinde ödenmelidir. İhaleye katılmadan önce teminat, ödeme ve bedelin süresinde yatırılmamasına bağlanan yaptırımlar birlikte incelenmelidir.
İlk ve ikinci artırma karşılaştırması, ödeme, teminat ve sonuçsuz ihale için Ortaklığın Giderilmesi Davası: Satış ve İhale rehberindeki ayrıntılı aşamalara bakabilirsiniz.
Paylaşmadan önce hangi konular çözülmelidir?
Paylaşım öncesi murisin adına kayıtlı bütün taşınmazların tespiti önemlidir. Miras kalan tapuların e-Devlet'ten sorgulanması rehberimizde açıklanmıştır.
Mirasın paylaşımından önce veraset ve intikal vergisi beyanı ile diğer vergisel yükümlülükler de kontrol edilmelidir. 2026 veraset ve intikal vergisi rehberimiz bu süreci özetliyor.
Miras bırakanın sağlığında yaptığı kazandırmalar paylaşım öncesinde ayrıca incelenmelidir. Kazandırma bir bağışa dayanıyor ve bir koşula bağlanmışsa, denkleştirme veya tenkis tartışmasından ayrı olarak şartlı bağışlama ve bağışın geri alınması hükümleri de gündeme gelebilir.
Terekenin kapsamı, mirasçıların ve paylarının belirlenmesi, tereke borçları, mirasta denkleştirme iddiaları, vasiyet veya miras sözleşmesinin etkileri ve bazı mallar üzerindeki özel özgüleme talepleri paylaşım sonucunu doğrudan etkileyebilir. Bu nedenle paylaşma davası açılmadan önce terekenin hukuki ve ekonomik envanterinin çıkarılması önemlidir.
Mirasın Paylaşılması Davasında Arabuluculuk, Görev ve Yetki
Mirasın paylaşılması uyuşmazlığı, terekeye dâhil taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasını içerdiğinden dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa son tutanakla dava açılabilir. Arabulucuya hiç başvurulmadan açılan dava, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddedilebilir.
Mirasın paylaşılması davasında görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesidir. Kesin yetkili mahkeme ise mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesidir.
Paylaşma talebiyle birlikte muris muvazaası, tapu iptali ve tescil, tenkis veya vasiyetnamenin iptali gibi bağımsız talepler ileri sürülecekse bu taleplerin görev ve yargılama usulleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Paylaşma Davasında Mahkeme Hangi Sırayla İnceleme Yapar?
Mirasın paylaşılması davasında yalnızca satış talebine bakılması yeterli değildir. Önce mirasçıların ve pay oranlarının, ardından terekenin kapsamının ve borçlarının belirlenmesi gerekir. Daha sonra her malın aynen bölünüp bölünemeyeceği, ekonomik bütünlüğünün korunup korunamayacağı ve paylar arasında değer farkı doğup doğmayacağı değerlendirilir.
TMK m.642, hâkimin terekenin tamamını ve terekedeki malların her birini göz önünde tutmasını öngörür. Olanak varsa taşınmazların ayrı ayrı mirasçılara özgülenmesi ve paylar arasındaki farkın para ile giderilmesi, doğrudan satışa göre daha dengeli bir çözüm olabilir. Aynen paylaşma mümkün değilse satış yoluna geçilir.
Bu nedenle dava açılırken yalnız tapu kayıtlarının değil, banka hesapları, araçlar, şirket payları, alacaklar ve tereke borçlarının da dosyanın bütününe göre değerlendirilmesi önemlidir.
Sağ Kalan Eşin Aile Konutu Talebi Paylaşmayı Etkileyebilir
Terekede eşlerin birlikte yaşadığı aile konutu veya ev eşyası bulunuyorsa sağ kalan eşin TMK m.652 uyarınca özgüleme talebi gündeme gelebilir. Bu talep, paylaşma öncesinde veya paylaşma sürecinde taşınmazın kime bırakılacağına ilişkin değerlendirmeyi doğrudan etkileyebilir.
Bu nedenle aile konutunun sıradan bir tereke malı gibi doğrudan satışa çıkarılması her dosyada doğru sonuç vermeyebilir. Sağ kalan eşin talebi, miras payı, taşınmazın değeri ve diğer mirasçıların hakları birlikte incelenmelidir.
Dava Açılmadan Önce Hazırlanması Faydalı Belgeler
Güncel mirasçılık belgesi ve miras payları
Tereke taşınmazlarının güncel tapu kayıtları ve takyidatları
Banka, araç, şirket payı ve diğer malvarlığı kayıtları
Tereke borçlarını gösteren icra, banka, vergi ve özel hukuk belgeleri
Taşınmazların güncel değer ve bölünebilirlik durumuna ilişkin bilgiler
Varsa vasiyetname, miras sözleşmesi, denkleştirme ve aile konutu taleplerine ilişkin belgeler
Dosyanın başında bu envanterin çıkarılması, sonradan ortaya çıkacak görev, taraf, değerleme ve paylaşım sorunlarını önemli ölçüde azaltır.
Sonuç
Mirasın paylaşılması davasında hedef yalnız ortaklığı sona erdirmek değil, terekenin bütününü ve mirasçıların yasal haklarını gözeten uygulanabilir bir paylaşım kurmaktır. Aynen paylaşma, özgüleme, para ile denkleştirme, satış ve gerektiğinde erteleme seçenekleri aynı dosyanın özelliklerine göre birlikte değerlendirilmelidir.
Bağlantılı olarak miras payının devri başlıklı rehber de incelenebilir.
Konuyla İlgili Diğer Rehberler
Görüşme ve iletişim
Mirasın paylaşılması sürecini görüşmek için büromuza görüşme talebinizi iletebilirsiniz. Elinizdeki mirasçılık belgesi, tapu kayıtları ve varsa tebligatları görüşme için hazırlamanız yararlı olur.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya sonuç garantisi oluşturmaz.
Yorumlar