top of page
Noterde taşınmaz satışını temsilen noter masası, tapu belgesi, ev maketi, imza kalemi ve resmi onay mührünü gösteren kapak.

Noterde Ev ve Arsa Satışı Nasıl Yapılır? Masraf ve Süreç | 2026

Yazarın fotoğrafı: Üzeyir AHISKALI
Üzeyir AHISKALI
20 Eyl
6 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 6 gün önce

Ev, arsa veya işyeri satışı yalnız tapu müdürlüğünde yapılmak zorunda değildir. Noterlik Kanunu m. 61/A, noterlerin de taşınmaz satış sözleşmesi düzenlemesine izin verir. Ancak noterde sözleşme imzalanması, tapu sicilindeki inceleme ve tescil sürecini ortadan kaldırmaz. Hak sahipliği, temsil yetkisi, satışa engel kayıtlar ve harçlar kontrol edilir; mülkiyet devri tapu siciline tescille tamamlanır.

Alıcı ve satıcı açısından temel hazırlık, yalnız randevu almaktan ibaret değildir. Satılacak taşınmazın doğru belirlenmesi, gerçek satış bedelinin bildirilmesi, ödeme ile tescilin uyumlu yürütülmesi ve konut satışında alıcı adına gerekli sigortanın hazırlanması gerekir. Noter satışı, bu adımların yetkili noterlik üzerinden yürütüldüğü alternatif işlem yoludur.

Noterde satış ile satış vaadi arasındaki fark nedir?

1512 sayılı Noterlik Kanunu m. 61/A kapsamında doğrudan taşınmaz satış sözleşmesi düzenlenebilir. Hak sahibi ve satışa engel durum bulunmadığı belirlendikten sonra sözleşme imzalanır, tapu bilişim sisteminden yevmiye numarası alınır ve tescil gerçekleştirilir. Noterin satış işlemini bizzat yapması öngörülmüştür.

Taşınmaz satış vaadi ise gelecekte satış sözleşmesinin yapılmasına yönelik borç doğuran ayrı bir sözleşmedir. Satış vaadinin noterde düzenlenmiş olması, tek başına alıcıyı tapuda malik yapmaz. Ödeme yapmadan önce belgenin başlığından öte içeriğine bakılmalı; doğrudan satış mı, satış vaadi mi, vekâletname mi düzenlendiği anlaşılmalıdır.

Web Tapu da farklı bir kavramdır: Tapu müdürlüğündeki işlemlere ilişkin dijital başvuru ve takip imkânı sağlar. Noter satışı ise sözleşmenin noter tarafından düzenlendiği kanuni yetki yoludur. Emlak ilanı için verilen EİDS yetkilendirmesi de taşınmazı satma veya satış parasını tahsil etme vekâleti yerine geçmez.

Başvuru ve randevu nasıl yapılır?

11 Ocak 2023 tarihli ve 32070 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Noterler Tarafından Düzenlenen Taşınmaz Satış Sözleşmelerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik m. 5, başvurunun Türkiye Noterler Birliğinin e-randevu/başvuru uygulamasından e-Devlet kapısı kullanılarak yapılmasını düzenler. Satılacak taşınmaz ve işlem yapılacak noterlik seçilir.

Sisteme tarafların ve varsa temsilcilerinin kimlik, iletişim ve tebligat bilgileri; temsilin dayanağı; taşınmazın emlak vergi değeri ve tarafların kararlaştırdığı satış bedeli girilir. Dayanak belgeler yüklenir. Yüklenen belgelerin asıllarının randevuda ibraz edilmesi gerekir. Başvurunun alınmış olması, satışın hukuken yapılabilir olduğunun kesin onayı değildir.

Yabancı kişi, şirket, küçük veya kısıtlı kişinin taraf olduğu işlemlerde ek belge ve sınırlamalar gündeme gelebilir. Şirket temsil yetkisi, gerekli mahkeme izni veya yabancı alıcıya ilişkin özel şartlar, herkes için geçerli tek bir belge listesiyle çözülemez. Başvuru, işlemin taraflarının gerçek hukuki durumuna göre hazırlanmalıdır.

Hangi belgeler ve kayıtlar kontrol edilmelidir?

  • Tarafların geçerli kimlik belgeleri ile güncel iletişim bilgileri.

  • İl, ilçe, mahalle, ada, parsel ve varsa bağımsız bölüm bilgilerinin doğru olduğu tapu kaydı.

  • Vekil varsa taşınmazın satışı, ilgili pay ve gerekiyorsa bedelin tahsili bakımından yeterli temsil yetkisi.

  • Gerçek satış bedeli ve emlak vergi değeri; gerekiyorsa yabancı alıcıya ilişkin döviz alım ve diğer belgeler.

  • Taşınmazdaki ipotek, haciz, tedbir, intifa, aile konutu veya başka hak ve kısıtlamalara ilişkin güncel kayıtlar.

  • Kapsama giren konutlarda alıcı adına düzenlenmiş geçerli Zorunlu Deprem Sigortası poliçesi.

  • Ödemenin yöntemi, hesap bilgileri, teslim zamanı ve varsa kredi kullanımına ilişkin hazırlıklar.

Vekâletnamenin varlığı kadar, yetkinin hangi taşınmazı ve hangi işlemi kapsadığı da önemlidir. Bir parsel için verilen yetkinin başka parsele uygulanması veya ilan verme yetkisinin satış yetkisi sanılması ciddi sorun doğurabilir. Taraflar, kendilerine gönderilen hesap bilgilerini de güvenilir kanaldan doğrulamalıdır.

Noter hangi durumda satışı yapmaz?

Kanun m. 61/A ile Yönetmelik m. 7-8 uyarınca noter, hak sahibini belirleyemezse veya satışa engel hukuki bir durum varsa işlemi gerçekleştiremez. Başvurudan sonra kayıtlar sorgulanır; imza aşamasında hak sahipliği ve kısıtlamalar yeniden kontrol edilir. Tapu kaydında bulunmayan veya açıklığa kavuşturulması gereken belgeler ilgili müdürlükten istenir.

Her yük aynı sonucu doğurmaz. Bazı hak ve yükümlülükler taraflara açıklanıp kabul edilerek satışa konu olabilir; buna karşılık kanunen devri engelleyen bir kısıtlama tarafların “kabul ediyoruz” demesiyle aşılmaz. Özellikle ipoteğin devamı, borcun kimin tarafından ödeneceği ve terkinin nasıl yapılacağı ayrıca değerlendirilmelidir.

Noterin hukuki kayıt incelemesi, binanın teknik sağlamlığı, fiilî alanı veya bütün yapı kusurları için ekspertiz raporu değildir. Alıcı, tapuda gösterilen bölüm ile gezdiği dairenin aynı olup olmadığını, kullanım durumunu ve gerekiyorsa imar belgelerini ayrıca araştırmalıdır.

İşlem kaç günde biter, tapu ne zaman verilir?

Yönetmelik m. 7, eksik tapu kayıt ve belgelerinin ilgili müdürlükçe en geç üç iş günü içinde sisteme yüklenmesini öngörür. Bu, her noter satışının başvurudan itibaren mutlaka üç günde tamamlanacağına ilişkin genel bir garanti değildir. Eksikliğin niteliği, izinler, tarafların hazırlığı ve sistemdeki işlem akışı toplam süreyi etkiler.

Harç ve döner sermaye için e-tahsilat bilgisi oluşturulur; ödeme yöntemi ile imza randevusu taraflara kısa mesajla bildirilir. Randevuya gelinmezse Yönetmelik, aynı gün gönderilecek bildirimden sonra on gün içinde başvurulabileceğini, aksi halde başvurunun iptal edileceğini düzenler.

İmza sonrasında noter sözleşmeyi tapu sistemine kaydeder, tapu müdürlüğü tescili sağlar. Yönetmelik m. 8'e göre tapu senedi, tescilin tamamlanmasını müteakip noter tarafından verilir. Yalnız başvuru ekranını veya ödeme dekontunu görmek, alıcı adına tescil yapıldığı anlamına gelmez.

2026'da noter ücreti, tapu harcı ve diğer giderler

Masraf hesabında noter ücreti, tapu harcı ve döner sermaye hizmet bedeli ayrı kalemlerdir. 2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesi m. 1, taşınmaz satış değeri üzerinden binde bir noter ücreti öngörür. Kanun m. 61/A ve Yönetmelik m. 9 ise noter ücretinin alt ve üst sınırlarının her yıl yeniden değerleme oranıyla artırılarak uygulanacağını düzenler.

Kanundaki başlangıç tutarları olan 500 TL ve 4.000 TL'nin, yıllık artırma hükmünden bağımsız şekilde her işlem için değişmez güncel sınırlar gibi kullanılması doğru değildir. Tarife metni, kanundaki yıllık artırma kuralı ve noterlikteki güncel tahakkuk birlikte değerlendirilmelidir. Örneğin 5 milyon TL'nin binde biri 5.000 TL'dir; bundan sonra uygulanacak alt-üst sınır kontrolü yapılmadan kesin noter ücreti söylenmemelidir.

Noterde satış, tapu harcını kaldırmaz. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (4) sayılı tarifenin I/20-a bendi uygulanır. Genel satışta, emlak vergi değerinden düşük olmamak üzere gerçek satış bedeli üzerinden alıcı ve satıcı için ayrı ayrı binde 20 harç söz konusudur; özel istisna varsa ayrıca incelenir. Beş milyon TL esas alınan ve istisna bulunmayan örnekte, her taraf için 100.000 TL tapu harcı hesaplanır. Bu rakam noter ücreti değildir.

TKGM döner sermaye bedeli ayrıca doğar. Kanun m. 61/A, satış sözleşmesinin damga vergisinden, işleme ilişkin kâğıtların değerli kâğıt bedelinden istisna olduğunu belirtir. Ayrı bir vekâletname, tercüme, kredi veya sigorta ihtiyacının bulunması ise başka giderler doğurabilir. Ödeme öncesinde işlem kalemlerini gösteren döküm istenmesi, “noter masrafı” adı altında bütün tutarların karıştırılmasını önler.

DASK ve güvenli ödeme bakımından güncel durum

DASK'ın güncel açıklamasına göre 5 Eylül 2026 ve sonrasında tescil edilen, zorunlu sigorta kapsamındaki konut satışlarında alıcının kendi adına geçerli poliçeyi işlemden önce hazırlaması gerekir. Satıcının poliçesi satış günü sona erer; kullanılmayan süreye ilişkin prim iadesi ayrıca talep edilir. Satışın tapuda veya noterde yapılması bu ayrımı değiştirmez. Üzerinde bina olmayan arsa ile sigorta kapsamındaki konut aynı değerlendirilmez.

Güvenli ödeme bakımından 1 Ekim 2026 tarihli ve 33387 sayılı Resmî Gazete'deki yönetmelik değişikliği, Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmeliğin geçiş hükmündeki tarihi 1 Aralık 2026 olarak değiştirmiştir. Dolayısıyla bu yazının kontrol tarihi olan 4 Kasım 2026'da zorunluluğun başlamış olduğu söylenemez. İşlemin yapılacağı tarihte kapsam, istisnalar, pilot uygulama ve geçiş düzeni yeniden kontrol edilmelidir.

Noterde sözleşme düzenlenmesi ile paranın hangi sistemde ve hangi koşulda satıcıya aktarılacağı ayrı konulardır. Güvenli ödeme sisteminin işlem için kullanılabilirliği ve tescille bağlantılı serbest bırakma koşulları netleştirilmeden, yalnız karşı tarafın gönderdiği ekran görüntüsüne güvenilerek “bedel ödendi” kabulü yapılmamalıdır.

AYM kararı noter sorumluluğunda neyi değiştirdi?

Anayasa Mahkemesinin 25.12.2025 tarihli, 2025/209 E., 2025/276 K. sayılı kararı, 1 Nisan 2026 tarihli ve 33211 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Kararla, taşınmaz satış sözleşmesinin düzenlenmesinden doğan zarar için notere doğrudan dava açılmasına imkân veren özel sorumluluk hükmü ve buna bağlı düzenlemeler iptal edildi. Güncel Noterlik Kanunu m. 162 metninde ikinci fıkra artık iptal edilmiş olarak gösterilmektedir.

Mahkemenin değerlendirmesi, bu işlemde kamu görevi yürüten notere karşı doğrudan tazminat davasını mümkün kılan düzenlemenin Anayasa m. 40 ve 129 ile bağdaşmamasına dayanır. Bu sonuç, noterin bütün işlemlerden doğan genel sorumluluğunun kaldırılması anlamına gelmez. Taşınmaz satışının düzenlenmesi, ayrı bir vekâletname işlemi ve tapu sicilinin tutulması kaynaklı zararlar birbirinden ayrılmalıdır.

TMK m. 1007 tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlarda devletin sorumluluğunu düzenler. Zarar iddiasında doğru davalı ve hukuki sebep, işlemin türü ve tarihi incelenerek belirlenmelidir. İptal edilen eski hükmü güncelmiş gibi kullanarak doğrudan notere dava açılması önerilemez.

Sahte vekâletname kararından çıkarılacak ders nedir?

Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 30.09.2025 tarihli, 2024/3552 E., 2025/4450 K. sayılı kararı, sahte vekâletnameyle yapılan eski bir taşınmaz devrinden doğan tazminat uyuşmazlığına ilişkindir. Dosyada kimlik sahteciliği, vekâletnamede gösterilen parsel ile devredilen parselin farklılığı ve tapu işlemindeki kontroller birlikte tartışılmıştır.

Yargıtay, noter bakımından üçüncü kişinin ağır kusurunun nedensellik bağını kestiği değerlendirmesiyle noter aleyhindeki hükmü bozmuş; Hazine yönünden temyiz itirazlarını reddetmiştir. Dolayısıyla alt mahkemenin noter aleyhine verdiği karar, Yargıtay'ın vardığı sonuç gibi sunulmamalıdır.

Bu dosya, noterlerin doğrudan taşınmaz satışı yapmaya başlamasından önceki bir vekâletname ve tapu işlemiyle ilgilidir. Yeni noter satış sistemindeki bütün zararların aynı şekilde çözüleceğini göstermez. Uygulamadaki ders, kimlik, temsil yetkisi, parsel ve zarar arasındaki bağlantının somut olarak incelenmesidir; noterlik belgesinin bulunması her türlü sahtecilik ve ödeme riskini kendiliğinden sıfırlamaz.

Sık sorulan sorular

Noterde satış yapılınca tapuya ikinci kez imzaya gidilir mi?

Usulüne uygun noter satışında sözleşme noterlikte imzalanır, tescil noterlik ile tapu sistemi arasındaki süreçte tamamlanır. Ayrı bir eksiklik veya hukuki engel bulunması halinde istenen işlem ayrıca yerine getirilir.

Haciz veya ipotek varsa satış her durumda yasak mı?

Hayır; kaydın hukuki niteliği incelenir. Bazı yüklerle devir mümkün olabilir, bazı kısıtlamalar ise satışı engeller. Alıcının yükü kabul etmesi, kanuni bir yasağı ortadan kaldırmaz.

Noter satışında en kritik son kontrol nedir?

İmzalanacak taşınmaz ve pay, gerçek bedel, mevcut haklar, ödeme koşulu ve alıcı adına tescilin tamamlanması birlikte kontrol edilmelidir. Satıcıya para gönderilmesi ile tapu devri aynı işlem değildir.

Dayanaklar: Noterlik Kanunu m. 61/A ve güncel m. 162; Türk Medeni Kanunu m. 1007; 492 sayılı Kanun (4) sayılı tarife I/20-a; 11.01.2023 tarihli noter taşınmaz satışı Yönetmeliği m. 5-9; 2026 Yılı Noterlik Ücret Tarifesi m. 1; 01.10.2026 tarihli güvenli ödeme değişikliği; DASK güncel satış açıklaması; AYM 25.12.2025, 2025/209 E., 2025/276 K.; Yargıtay 3. HD 30.09.2025, 2024/3552 E., 2025/4450 K. Kontrol tarihi: 4 Kasım 2026.

İlgili rehberler

© 2026 Av. Üzeyir Ahıskalı

  • LinkedIn
bottom of page