top of page

Nafaka Ödenmezse Ne Olur? İcra ve Tazyik Hapsi | 2026

Yazarın fotoğrafı: Üzeyir AHISKALI
Üzeyir AHISKALI
3 Eyl
4 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 4 Kas

Mahkeme kararıyla hükmedilen tedbir, iştirak veya yoksulluk nafakasının ödenmemesi yalnızca bir aile hukuku uyuşmazlığı olarak kalmaz; alacaklı, nafaka kararını icra yoluyla da takip edebilir. Bunun yanında kanundaki şartlar gerçekleştiğinde nafaka kararının gereğini yerine getirmeyen borçlu hakkında tazyik hapsi gündeme gelebilir.

İcra takibi nafakanın tahsilini, tazyik hapsi ise nafaka kararına uyulmasını sağlamayı amaçlar. Takibin türü, borçluya usulüne uygun gönderilen ödeme veya icra emri, ödenmeyen dönem, cari nafaka ve şikâyet süresi birlikte incelenmelidir.

Nafaka Alacağı İcra Yoluyla Nasıl Takip Edilir?

Nafaka alacağında takip yolu, kararın ara karar mı yoksa nihai hüküm mü olduğuna göre belirlenir. İlam niteliğindeki nafaka hükmü ile boşanma davası sırasında verilen tedbir nafakası ara kararı aynı şekilde takibe konulmaz. Birikmiş ve işleyecek nafaka dönemleri, kararın başlangıç ve bitiş tarihleriyle uyumlu olarak ayrı ayrı gösterilmelidir. Tahsil aşamasında ücret, banka hesabı veya başka malvarlığı unsurları üzerinde haciz işlemleri gündeme gelebilir.

Nafaka alacağı bakımından takip dosyasının nasıl kurulduğu, tazyik hapsi bakımından da önem taşır. Yargıtay uygulamasında yalnızca geçmiş dönem birikmiş nafakanın adi alacak gibi takibe konulması ile ödeme veya icra emrinin tebliğinden sonra doğan ve ödenmeyen cari nafaka arasında ayrım yapılmaktadır.

Tedbir Nafakası Ara Kararı İlamlı İcraya Konulabilir mi?

Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 23.01.2019 tarihli E.2018/5079, K.2019/810 sayılı kararında, tedbir nafakasına ilişkin ara kararın ilam veya İİK m.38 anlamında ilam niteliğinde belge olmadığı açıklanmıştır. Bu ara karar üzerinden ilamlı takip başlatılması ve icra emri gönderilmesi doğru değildir. Ara karara dayanan tahsil, uygun ilamsız takip yolu ve buna ilişkin itiraz usulü çerçevesinde ele alınır.

Bu ayrım nafakanın ödenmesine gerek olmadığı anlamına gelmez; hangi takip yolunun kullanılacağını belirler. Sonradan nihai hüküm verilmişse hükmün nafaka türü, kapsadığı dönem ve önceki dosyadaki tahsilatlar kontrol edilerek aynı borcun iki kez istenmesi önlenmelidir.

Tazyik Hapsi Nedir?

İcra ve İflas Kanunu m.344'e göre nafakaya ilişkin kararların gereğini yerine getirmeyen borçlu hakkında, alacaklının şikâyeti üzerine üç aya kadar tazyik hapsine karar verilebilir. Bu yaptırımın temel amacı borçluyu cezalandırmaktan ziyade nafaka kararının yerine getirilmesini sağlamaktır.

Hapsin uygulanmasına başlandıktan sonra kararın gereği yerine getirilirse borçlu tahliye edilir. Ayrıca borçlu nafakanın kaldırılması veya azaltılması için dava açmışsa, ileri sürülen sebepler dikkate alınarak tazyik hapsinin uygulanması bu davanın sonuna bırakılabilir. Bunun otomatik bir erteleme olmadığı, somut olayın ayrıca değerlendirilmesi gerektiği unutulmamalıdır.

Tazyik Hapsi İçin Hangi Şartlar Aranır?

Tazyik hapsi değerlendirmesinde nafakaya ilişkin uygulanabilir mahkeme kararı, doğru takip yolu, borçluya gerekli emrin usulüne uygun tebliği ve ödenmeyen cari nafaka döneminin belirlenmesi önemlidir. Aylık nafakada tebliğ ile şikâyet arasında en az bir aylık cari borcun doğup doğmadığı ayrıca incelenir. Tedbir nafakası ara kararının takibi ile nihai nafaka ilamının takibi birbirine karıştırılmamalıdır.

Tedbir nafakasına ilişkin ara kararları da belirli şartlarda İİK m.344 kapsamında değerlendirilebilir. Bu nedenle boşanma davasının henüz kesinleşmemiş olması tek başına tazyik hapsi ihtimalini ortadan kaldırmaz; önemli olan nafakaya ilişkin uygulanabilir bir kararın bulunması ve bu kararın gereğinin yerine getirilmemesidir.

Şikâyet Süresi Ne Kadardır?

İİK m.347 uyarınca bu bapta yer alan fiiller bakımından şikâyet hakkı, fiilin öğrenildiği tarihten itibaren üç ay ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren bir yıl geçmekle düşer. Nafaka borcu aylık dönemler hâlinde doğduğu için şikâyet süresi değerlendirmesi de hangi aya ait nafakanın ödenmediğine göre ayrı önem kazanır.

Bu süre hak düşürücü niteliktedir. Bu nedenle yalnızca icra dosyasının açık olması yeterli değildir; tazyik hapsi talebinin süresinde ileri sürülmesi gerekir. Uygulamada şikâyetin hangi aylık nafakaya ilişkin olduğunun açıkça gösterilmesi de uyuşmazlıkların önlenmesi açısından önem taşır.

Tazyik Hapsi Nafaka Borcunu Ortadan Kaldırır mı?

Hayır. Tazyik hapsi, nafaka borcunun yerine geçen bir ödeme değildir. Borç tahsil edilmedikçe icra takibi devam edebilir. İİK m.344 ayrıca hapsin uygulanmasına başlandıktan sonra kararın gereği yerine getirilirse borçlunun tahliye edileceğini düzenlemektedir.

Bu nedenle borçlu açısından ödeme belgesinin icra dosyasına doğru şekilde sunulması, alacaklı açısından ise hangi döneme ilişkin borcun ödenmediğinin açık biçimde takip edilmesi önemlidir. Kısmi ödeme, mahsubun hangi aya yapılacağı ve birikmiş borç ile cari nafaka ayrımı somut dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.

Yargıtay Örneği: Tazyik Hapsinde Borçluya Tebligat

Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 06.05.2025 tarihli E.2025/2071, K.2025/3625 sayılı kararında, nafaka ödeme emrinin borçlunun kendisi yerine yalnız vekiline tebliğ edildiği incelenmiştir. Borçluya usulüne uygun tebligat bulunmadığından İİK m.344 kapsamında verilen tazyik hapsi kaldırılmıştır.

Bu karar, nafaka borcunun ortadan kalktığı anlamına gelmez. Alacağın icra yoluyla tahsili ile tazyik hapsinin şartları farklıdır. Şikâyetten önce takip dosyasındaki tebliğ belgesi, tebliğin kime yapıldığı, istenen nafaka dönemi ve ödeme kayıtları birlikte kontrol edilmelidir; yalnız avukatın dosyadan haberdar olması yeterli kabul edilmemelidir.

Sık Sorulan Sorular

Nafaka bir ay ödenmezse hemen hapis kararı verilir mi?

Hayır. Tazyik hapsi otomatik değildir. Kararın doğru yolla takibi, gerekli ödeme veya icra emrinin tebliği, ödenmeyen cari dönem, süresinde şikâyet ve diğer koşullar somut dosyada gerçekleşmelidir.

Birikmiş eski nafaka borcu için tazyik hapsi istenebilir mi?

Sadece geçmiş dönem birikmiş nafakanın takipte yer alması, tazyik hapsi için her durumda yeterli kabul edilmez. Yargıtay cari nafaka ve ödeme veya icra emrinin tebliğinden sonraki dönem bakımından ayrı değerlendirme yapmaktadır.

Nafaka azaltma davası açmak tazyik hapsini otomatik durdurur mu?

Hayır. İİK m.344, nafakanın kaldırılması veya azaltılması davası açılmışsa ileri sürülen sebepler dikkate alınarak tazyik hapsinin uygulanmasının davanın sonuna bırakılabileceğini düzenler. Bu husus somut olayda mahkemece değerlendirilir.

İlgili konular için İştirak Nafakası ve Eğitim Nafakası yazımızı, Yoksulluk Nafakası Şartları ve Sona Ermesi rehberimizi ve Aile Hukuku çalışma alanımızı inceleyebilirsiniz. Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacı taşımaktadır.


Konuyla İlgili Diğer Rehberler






İletişim ve Aile Hukuku Çalışma Alanı

Büro iletişim bilgileri, randevu kanalları ve aile hukuku çalışma alanına ilişkin açıklamalara aşağıdaki bağlantılardan ulaşabilirsiniz.


Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay bakımından hukuki görüş veya sonuç garantisi oluşturmaz.

© 2026 Av. Üzeyir Ahıskalı

  • LinkedIn
bottom of page