Cezaevinde Avukat Görüşmeleri İzlenebilir mi? AİHM Benli/Türkiye Kararı | 2026
AİHM · Türkiye | Benli/Türkiye | Başvuru no. 29949/20
Karar tarihi: 15 Eylül 2026
Sonuç: Cezaevinde avukat görüşmelerinin izlenmesi ile özel aile yazışmalarının UYAP'ta kaydedilip saklanması nedeniyle AİHS m. 8 ihlali.
Karar ne söylüyor?
Başvurucu, 15 Temmuz 2016 darbe girişimi sonrasındaki tutukluluğu sırasında avukatlarıyla yaptığı görüşmelerin cezaevi idaresi tarafından izlenmesi ve ailesiyle yaptığı özel yazışmaların Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nde (UYAP) elektronik olarak kaydedilip saklanmasından şikâyet etti. AİHM, her iki müdahale yönünden de Sözleşme'nin 8. maddesinin ihlal edildiğine karar verdi.
Cezaevinde avukat görüşmesinin gizliliği neden önemlidir?
Avukat ile müvekkil arasındaki iletişimin gizliliği, kişinin hukuki yardım alabilmesi bakımından temel güvencelerden biridir. Ceza infaz kurumlarında güvenlik ve düzen amacıyla bazı sınırlamalar gündeme gelebilse de avukat görüşmesinin izlenmesi veya kayda alınması, özel hayat ve haberleşmeye saygı hakkı bakımından ayrıca hukuki denetime tabidir.
UYAP'ta özel yazışmaların kaydedilmesi ne anlama geliyor?
Karar yalnız mektubun okunmasına değil, aileyle yapılan özel yazışmaların elektronik sisteme kaydedilip saklanmasına da ilişkindir. Kişisel haberleşmenin dijital ortamda kaydedilmesi ve muhafaza edilmesi, veriye kimlerin erişebildiği ve ne kadar süre saklandığı gibi unsurlarla birlikte özel hayata müdahale oluşturabilir.
Karar herkese otomatik uygulanır mı?
Hayır. AİHM kararları somut olayın koşulları, uygulanan tedbirin hukuki dayanağı ve kapsamı dikkate alınarak değerlendirilir. Benli/Türkiye kararı, cezaevindeki her denetim tedbirinin otomatik olarak ihlal sayıldığı anlamına gelmez; ancak avukat görüşmesi ve özel yazışmalara yönelik müdahalelerin Sözleşme'nin 8. maddesi bakımından ciddi bir inceleme gerektirdiğini gösterir.
Kimi ilgilendiriyor?
Ceza infaz kurumunda bulunan tutuklu ve hükümlüler, cezaevi görüşmelerinde mesleki gizliliğin korunmasını isteyen avukatlar ve cezaevi aracılığıyla özel aile yazışması yapan kişiler.
Kararın sonucu
AİHM, başvurucuya manevi zarar için 2.000 avro, yargılama giderleri için 500 avro ödenmesine hükmetti. Karar 15 Eylül 2026 tarihinde yazılı olarak bildirildi ve nihai niteliktedir.
Yorumlar