top of page

Mesajlaşma Uygulamasındaki Paylaşım Nedeniyle İşten Çıkarma: AYM 2026 Kararı

Yazarın fotoğrafı: Üzeyir AHISKALI
Üzeyir AHISKALI
26 Eyl
5 dakikada okunur

Güncelleme tarihi: 6 gün önce

Bir mesajlaşma grubunda yapılan paylaşım, tek başına ve her durumda işten çıkarma nedeni değildir. Mesajın içeriği, kime yöneldiği, konuşmanın bağlamı, iş ilişkisine etkisi ve feshin ağırlığı birlikte değerlendirilir. Çalışanın ifade özgürlüğü sürerken işverene ve çalışma arkadaşlarına yönelik hukuki yükümlülükleri de devam eder. Sorun, bu iki alan arasında somut olaya uygun denge kurulmasıdır.

AYM İkinci Bölümünün 15 Eylül 2026 tarihli, B. No. 2023/55298 başvurusuna ilişkin resmî sonuç duyurusunda, mesajlaşma uygulamasındaki paylaşımlar nedeniyle iş sözleşmesinin feshedilmesi yönünden Anayasa m.26'daki ifade özgürlüğünün ihlal edildiği açıklanmıştır. Bu yazı, paylaşımın fesih gerekçesi yapılmasına odaklanır; mesajların nasıl elde edildiği ise ayrıca mahremiyet ve delil hukuku sorunudur.

2026 kararından hangi sonuç çıkarılabilir?

Resmî toplantı kaydı, başvurunun konusunu ve ifade özgürlüğü bakımından ihlal sonucunu doğrulamaktadır. Ancak bu güncellemede B. No. 2023/55298 için doğrulanabilen kaynak sonuç duyurusuyla sınırlıdır. Bu nedenle mesajların tam içeriği, grubun yapısı, işverenin kimliği veya feshin ayrıntılı gerekçesi hakkında varsayım yapılmamaktadır. İhlal sonucu, “bütün mesajlar serbesttir” şeklinde genişletilemez.

Aşağıdaki uygulama ölçütleri, gerekçesine ulaşılabilen Ayhan Deniz ve diğerleri kararı ile İş Kanunu'na dayanır. Böylece yeni kararın kesin olarak bilinen sonucu ile yerleşik gerekçeler ayrılmış olur. Kendi dosyasında emsal kullanacak kişinin de yalnız haber başlığını değil, kararın hangi hakka ve hangi olaya ilişkin olduğunu açıklaması gerekir.

İş Kanunu hangi davranışlarda feshe izin verir?

4857 sayılı İş Kanunu m.18, iş güvencesi kapsamındaki belirsiz süreli sözleşmenin feshinde işçinin yeterliliği, davranışları veya işletmenin, işyerinin ve işin gereklerinden kaynaklanan geçerli sebep arar. Kural olarak otuz veya daha fazla işçi çalıştırılması ve işçinin en az altı aylık kıdemi gibi koşullar bulunur. Yer altı işçileri bakımından kıdem istisnası ve bazı işveren vekilleri bakımından kapsam sınırlaması ayrıca değerlendirilir.

M.25/II ise ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı ağır davranışlarda haklı nedenle derhâl fesih imkânını düzenler. İşverene veya ailesine yönelik şeref ve namusa dokunan sözler, başka işçiye sataşma, güveni kötüye kullanma veya meslek sırlarını açıklama gibi bentler somut olayda tartışılabilir. Her sert eleştiri bu ağırlıkta değildir; hangi bendin hangi davranışla gerçekleştiği ortaya konulmalıdır.

Geçerli sebep ile haklı sebep aynı eşik değildir. Bir davranışın derhâl ve tazminatsız feshi haklı kılmaması, iş ilişkisi bakımından hiçbir sonuç doğurmayacağı anlamına gelmez. Tersine, işverenin “güven kaybı” demesi de kendiliğinden geçerli sebep oluşturmaz. İddianın kanıtlanması, iş ilişkisiyle bağının ve seçilen yaptırımın açıklanması gerekir.

Ayhan Deniz ve diğerleri emsalinde neye karar verildi?

AYM Genel Kurulu, Ayhan Deniz ve diğerleri, B. No. 2019/10975, 14 Haziran 2023 kararında, bir şirketin çalışanlarının sosyal medya paylaşımları nedeniyle iş sözleşmelerinin feshedilmesini inceledi. Paylaşımlar genel olarak siyasetçilere, hükûmete ve kamu gücü kullanan kişilere yönelik eleştiri içeriyordu. İşe iade davalarında kullanılan gerekçeler anayasal güvenceler bakımından değerlendirildi.

Kararın 42. paragrafı, m.18 kapsamındaki davranışın iş görme borcunu veya iş ilişkisini somut biçimde olumsuz etkilemesi gerektiğini vurgular. Mahkemeler, paylaşımın niteliğini, bağlamını ve muhtemel etkilerini yeterince incelememişti. AYM, İş Kanunu'nun aşırı yorumlanarak düşünce açıklamalarının dolaylı biçimde sınırlandırıldığını belirledi; özel hayata saygı hakkı ile ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti.

Bu emsal, işyeri dışındaki düşünce açıklaması ile işin yürütülmesi arasında gerçek bağ kurulmasını gerektirir. Karar, işçinin her türlü hakaret veya tehdidinin korunacağını söylemez. Örneğin bir çalışma arkadaşını hedef alan tehdit ile kamu politikası hakkında eleştirel görüş aynı hukuki değerlendirmeye tabi tutulamaz. Emsalin gücü, farklı olayları tek sonuca bağlamasında değil, gerekçeli ve bağlama duyarlı inceleme istemesindedir.

Bir paylaşım değerlendirilirken hangi sorular sorulmalı?

  • Mesajı gerçekten ilgili çalışan mı yazdı; alıntı veya başkasından iletilen içerik mi söz konusu?

  • Tek bir cümle mi sunuluyor, yoksa konuşmanın öncesi ve sonrası da dosyada mı?

  • Hedef kamu politikası mı, işveren mi, belirli bir çalışan mı; içerik eleştiri, hakaret, tehdit veya sır açıklaması niteliğinde mi?

  • Grup kaç kişiden oluşuyor; iş amaçlı mı, özel sohbet mi; paylaşımın erişebildiği çevre nedir?

  • İşin görülmesi, çalışanların güvenliği, müşteri ilişkileri veya işyeri düzeni üzerinde hangi somut etki oluşmuş?

  • Uyarı veya daha hafif bir önlemle çözülebilecek durum neden feshe dönüştürülmüş?

Bu soruların yanıtı, yalnız işverenin değerlendirmesinden oluşmamalıdır. Çalışanın açıklaması, tanıklar, işyeri kayıtları ve paylaşımın bütünü birlikte ele alınmalıdır. Özellikle şaka, alıntı, mecaz ve karşılıklı tartışmalarda bağlamdan koparılmış ekran görüntüsü yanıltıcı olabilir. Öte yandan özel grup içinde yazılmış olması da hedef alınan kişinin haklarını ortadan kaldırmaz.

Fesih bildirimi ve savunma neden önemlidir?

İş Kanunu m.19, ilgili iş güvencesi düzeninde fesih bildiriminin yazılı olmasını ve sebebin açık, kesin şekilde belirtilmesini ister. Davranış veya verim nedeniyle fesihte işçinin savunması alınmalıdır; m.25/II koşullarına uygun haklı fesih hakkı saklıdır. “Sosyal medya kullanımı” gibi genel bir ibare yerine hangi paylaşımın, hangi tarihte, neden feshe yol açtığının açıklanması gerekir.

Savunma istenirse çalışan isnadı ve dayanak mesajları görmeli, itirazını somutlaştırmalıdır. Mesajın kendisine ait olmadığını söylüyorsa bunu; konuşmanın eksik sunulduğunu düşünüyorsa eksik kısmı; iş ilişkisine etkisi olmadığını ileri sürüyorsa gerekçesini belirtmelidir. Gerçeğe aykırı inkâr veya ilgili kayıtların değiştirilmesi yerine belgelerin asılları korunmalıdır.

M.26, m.24 ve m.25'teki ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılığa dayalı fesih yetkisi için öğrenmeden itibaren altı iş günü ve kural olarak fiilden itibaren bir yıllık sınır getirir; işçinin maddi çıkar sağladığı hâlde bir yıllık sınır uygulanmaz. Bu süre, çalışanın işe iade için başvuru süresi değildir. Kimin ne zaman öğrendiği ve hangi fesih türüne dayanıldığı ayrıca belirlenir.

İşten çıkarılan çalışan hangi sürede başvurmalı?

İşe iade koşulları varsa m.20 uyarınca fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulur. Anlaşma sağlanamazsa son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Önce işverenin karar değiştirmesini veya başka bir kurumun incelemesini beklemek bu süreleri kendiliğinden durdurmaz.

İşe iade kapsamı dışında kalınması bütün hakların kaybolduğu anlamına gelmez. Kıdem ve ihbar tazminatı, ücret alacağı, ayrımcılık veya kişilik hakkı iddiaları kendi şartlarına göre değerlendirilir. 7036 sayılı Kanun m.3 kapsamındaki işçi alacağı ve tazminatı davalarında da arabuluculuk dava şartı olabilir. İşe iade ile para alacaklarının koşulları ve süreleri birbirine karıştırılmamalıdır.

Feshin geçerli sebebe dayandığını ispat yükü m.20 gereğince işverene aittir. İşçi feshin başka bir nedene, örneğin sendikal faaliyete dayandığını ileri sürüyorsa bu iddiayı destekleyen olgular önem kazanır. Başvuruda fesih yazısı, savunma, mesajların bütünü, iş sözleşmesi, çalışma süresi ve arabuluculuk belgeleri birlikte hazırlanmalıdır.

Mahremiyet itirazı ayrıca ileri sürülebilir mi?

Evet. İçeriğin fesih için yeterli olup olmadığı ile mesajın hukuka uygun elde edilip edilmediği ayrı incelemelerdir. AYM Samet Ayyıldız, B. No. 2018/34548, 28 Aralık 2021 kararında, iş bilgisayarındaki kişisel WhatsApp yazışmalarının incelenmesi ve fesihte kullanılması nedeniyle özel hayat ve haberleşme haklarının ihlal edildiği belirlenmiştir. Önceden bilgilendirme, erişimin gerekliliği ve daha az müdahaleci seçeneklerin değerlendirilmemesi etkili olmuştur.

Dolayısıyla “mesajın içeriği rahatsız edici” denilerek elde ediliş biçimi inceleme dışında bırakılamaz. HMK m.189/2, hukuka aykırı elde edilen delillerin bir vakıanın ispatında dikkate alınamayacağını düzenler. Bunun somut ekran görüntüsü veya kayıt yönünden uygulanması, erişimin nasıl gerçekleştiğinin açıklanmasını gerektirir.

Sık sorulan sorular

Kapalı gruptaki bütün mesajlar korunur mu?

Hayır. Kapalı olma, mahremiyet ve yayılma çevresi bakımından önemlidir; fakat tehdit, hakaret, çalışma arkadaşına yönelik taciz veya sır açıklaması iddialarını kendiliğinden hukuka uygun hâle getirmez.

AYM ihlal kararı doğrudan işe başlatır mı?

Bireysel başvurudaki ihlal ve giderim kararı ile iş mahkemesinin işe iade kararı farklıdır. İşe iade kararı kesinleştiğinde m.21'deki işe başlama başvurusu dâhil sonraki işlemler ayrıca izlenir; işçi kesin kararın tebliğinden itibaren on iş günü içinde işverene başvurmalıdır.

Mevzuat ve karar dayanakları

Anayasa m.20, 22 ve 26; 4857 sayılı Kanun m.18–21, 25/II ve 26; 7036 sayılı Kanun m.3; HMK m.189/2. AYM B. No. 2023/55298, 15/9/2026 için resmî toplantı sonucu; Ayhan Deniz ve diğerleri [GK], B. No. 2019/10975, 14/6/2023 ve Samet Ayyıldız, B. No. 2018/34548, 28/12/2021 için gerekçeli kararlar esas alınmıştır.

İlgili rehberler

© 2026 Av. Üzeyir Ahıskalı

  • LinkedIn
bottom of page